Laden...

Angstklachten

Iedereen is wel eens bang. Het is een normale menselijke emotie die ons waarschuwt voor gevaar en daarom nuttig is. Bij gevaar zorgt angst ervoor dat ons lichaam zich voorbereid om hier op te reageren met vluchten of vechten en dit verhoogt onze overlevingskans. Als er sprake is van een angststoornis ervaar je angst echter in situaties waarbij dit niet nodig is en gaat deze angst het functioneren belemmeren. Dat wil niet zeggen dat je de hele dag bang bent, maar wel dat je je leven inricht rondom je angst, er sprake is van heftige fysieke symptomen of dat je situaties gaat vermijden. Behandeling bestaat veelal uit psycho-educatie waarbij je inzicht in de angstklachten krijg en Cognitieve Gedragstherapie.

Er zijn verschillende angststoornissen:

Paniekstoornis

Er is sprake van een paniekstoornis als je last hebt van paniekaanvallen: een plotselinge intense angst die gepaard gaat met heftige fysieke symptomen zoals hartkloppingen, zweten, het gevoel dat je een hartaanval krijgt of flauw gaat vallen. Vaak weet je niet waardoor de paniekaanval ontstaat en lijkt het vanuit het niets te komen. Wanneer je regelmatig last hebt van paniekaanvallen, veel zorgen over de paniekaanvallen maakt, bang wordt om een paniekaanval te krijgen of situaties gaat vermijden om een paniekaanval te voorkomen, is het goed om hulp te zoeken.

Specifieke fobie

De angst heeft een duidelijke richting. Je bent bang voor ‘iets’: dieren (bijvoorbeeld spinnen), bloed of situaties. De situatie hoeft niet echt zich voor te doen: de gedachte eraan roept al veel angst op. Waarschijnlijk weet je wel dat je angst niet reëel is en toch kan het je normale functioneren gaan belemmeren. Bijvoorbeeld als je bang bent voor bloed kan dat heel belemmerend zijn als je dit in je werk vaak tegenkomt.

Sociale fobie

Er is dan sprake van angst en onzekerheid in sociale situaties in het algemeen of alleen bepaalde situaties (zoals het houden van een presentatie). Je bent bang dat anderen je kritisch beoordelen of zullen afwijzen. Het kan zijn dat je daardoor sociale situaties gaat vermijden om de angst te verminderen waardoor de angst juist in stand gehouden wordt. Er bestaat dat het risico dat op vereenzaming of het vastlopen in werk of opleiding.

Ziektevrees of hypochondrie

De angst is nu gericht op de vrees om een (ernstige) ziekte te hebben. Dit kan gaan om verschillende ziekten zoals bijvoorbeeld angst voor kanker of voor hart- en vaatziekten. Je bent erg gericht op lichamelijke verschijnselen en de angst om een ziekte te hebben, veroorzaakt echter juist meer lichamelijke klachten zoals maagklachten, duizeligheid of hartkloppingen. Mensen met ziektevrees bezoeken vaak dokters om gerustgesteld te worden. De opluchting als er uit medisch onderzoek blijkt dat je niet een ziekte hebt, is vaak van korte duur. Je kunt het idee niet loslaten en gaat toch weer twijfelen. Zo belandt je in een vicieuze cirkel waarin de angst voor ziekten blijft overheersen.

Gegeneraliseerde angststoornis

Dat betekent dat je vrijwel continu overbezorgd en gespannen bent en veel piekert. Het wordt ook wel piekerstoornis genoemd. De bezorgdheid betreft in de meeste gevallen allerlei alledaagse gebeurtenissen of activiteiten. Het gaat meestal om zorgen die ieder mens in lichte mate wel kent en te maken hebben met werk, gezondheid, geld, veiligheid. Je maakt je echter te veel zorgen en kunt het piekeren niet goed onder controle houden.

Dwangstoornis of obsessief-compulsieve stoornis

Er is nu niet alleen sprake van een angst, maar je bent ook geobsedeerd met bepaalde gedachten of handelingen. Het is alsof je daarmee de angst kunt bezweren. Het gaat dan om hardnekkige, obsessieve gedachten of beelden die naar boven komen en pas weggaan als een bepaalde handeling wordt uitgevoerd (compulsieve handeling genoemd). De gedachten kunnen gaan vaak over agressie, godslastering, seksuele handelingen, het schaden van anderen of zelf schade oplopen. De handelingen bestaan uit controledwang, herhalingsdwang, dwangmatige traagheid, gedachterituelen, de drang om extreem netjes of geordend te zijn of om extreem veel schoon te maken. Naast de angst die hiermee gepaard gaat, kosten de handelingen veel tijd waardoor ze je belemmeren in het functioneren.

PsycHe Leeuwarden
Psychologenpraktijk Henstra